Informacje o obiekcie

Na fot. Kościół św. Jana Chrzciciela w Starej Zagości

Stara Zagość, Kościół św. Jana Chrzciciela

  

Wzniesiony pod koniec XII wieku z ciosów wapiennych, jako budowla jednonawowa z prosto zamkniętym prezbiterium.

Opis obiektu

Wzniesiony pod koniec XII wieku z ciosów wapiennych, jako budowla jednonawowa z prosto zamkniętym prezbiterium.

Układ budowli znacząco zmieniły liczne przebudowy. Już w okresie gotyckim przedłużono prezbiterium zamykając je wielobocznie i rozebrano ścianę zachodnia, być może z wieżą by przedłużyć kościół ku zachodowi. Na początku XX wieku dobudowano znaczne większą nawę i kaplice boczne.

Pierwotną budowlę charakteryzuje bogata artykulacja ścian bocznych w postaci lizen, podziału na dwie kondygnacje i rozwinięte zdobnictwo fryzem arkadowym na wzór szkoły lombardzkiej, gdzie także występuje użyty w Starej Zagości motyw syren. Sposób architektonicznego ukształtowania budowli wskazuje na warsztat dojrzały a typy rozwiązań nie mają bezpośredniej analogii z innymi budowlami romańskimi w Polsce.

Kościół który był elementem klasztoru szpitalników św. Jana Jerozolimskiego (joannitów)założył i uposażył Henryk Sandomierski między 1154 a 1166 rokiem. Po 1321 roku zakonnicy przekazali komandorię jako odszkodowanie biskupstwu włocławskiemu, kościół stał się kościołem parafialnym.

W 1962 roku podczas prowadzonych przy nim badań architektonicznych odkryto pozostałości budowli romańskiej a w narożniku północno-wschodnim nawy (obecnie w przedsionku zakrystii) słynne płaskorzeźby syreny i trytona. W latach 1995-2000 poddano konserwacji m.in. romańską kamieniarkę, a także wykonano nową aranżację wnętrza prezbiterium. W latach 2010-2011 odrestaurowano kościelne elewacje.

W narożach elewacji pierwotnej budowli znajdowały się lizeny z tzw. dekoracją sznurową a pod okapem dachu fryz arkadkowy, którego resztki można oglądać na wschodniej ścianie szczytowej nawy oraz w obrębie murów zakrystii. W prezbiterium zachowane są ponadto 2 oryginalne okienka a w południowej ścianie nawy ślady po zamurowanym portalu. Na jednym z ciosów od strony północnej nawy zachował się wizerunek smoka.

Wnętrze świątyni nakrywały i nakrywają drewniane stropy (nad nawą, kaplicą, kruchtą i zakrystią), sklepienie krzyżowo-żebrowe nad prezbiterium jest już gotyckie, z płaskorzeźbionymi wspornikami i zwornikami.

 Wejście z prezbiterium do zakrystii akcentuje gotycki portal z drzwiami z 2 połowy XV wieku. W wyposażeniu obiektu, godnymi uwagi są m.in. kamienne sakramentarium z 2 połowy XIV wieku.

Kościół mimo znaczących przeróbek na miłośnikach sztuki romańskiej robi duże, pozytywne wrażenie, co spowodowane jest wzorcowo przeprowadzoną restauracja jak i świetną aranżacją wnętrza.

Usytuowany w centrum wsi, pośrodku prostokątnego placu, otoczonego kamiennym murem.



Informacje praktyczne

N: 50.416667
E: 20.6

Stara Zagość 12
28-400 Pińczów

świętokrzyskie
pińczowski

galerii: 1, na stronach: 1



    Usytuowanie obiektu

    Pozostaw komentarz

    Kod antyspamowy
    aaa

    Komentarze

    komentarzy: 0, na stronach: 0



      Reklama


      client
      client